گفتاردرمانی

 

همانطورکه میدانید زبان همواره نقش اصلي را در ابزارهای ارتباطی بازی میکند . از زبان همواره به عنوان وسيله اي كه ما را درجهت شناخت جهان ياري ميرساند، ياد مي شود .اختلالات محاوره اي يكي از معضلات جدی به شمار ميرود که سبب بروز مشكلات در دوران كودكي میشود و فرصتهاي شغلي فرد را در بزرگسالي محدود کرده و وضعيت اجتماعي و اقتصادي فرد را تحت تأثير قرار ميدهد. اختلال در توانايي مهارت خواندن نیز ميتواند در تمام ابعاد تحصيلي و اجتماعي فرد اثر داشته باشد.

تمامیه فرايندهاي ذهني كـودك بـوسیله تعامـل بـا محـيط و كسب تجاربی كه به كمك زبان صورت ميگیرد، شكل مـيگيـرد . زبـان و آموزش صحيح آن به  كودك برای شناخت محيط کودک و سازگاري با آن از اهمیت ویژه ای برخوردار است .دو شـكل از نمود زبان گفتـار و نوشـتار میباشد .

همچنـين اخـتلال درمهارت خوانــدن و نوشــتن كــه جنبــه نوشــتاري زبــان را شامل ميگردد،  در تمام ابعاد تحصيلي و اجتماعي فرد اثرگذاراست. زبـان گفتاري از ساختارهایی تشکیل شده است که در طی گفتار از آن استفاده میکنیم. این ساختارها  شـامل سـاختارهاي نحـوي، صـرفي، پراگماتيـك و سمانتيك است وجود اختلال در هر يك از اين ساختارها سبب بروز اختلال گفتاري ميگردد كه از آن  مـيتـوان به عنوان تـأخير در رشـد(delayed speech & language disorder)زبان و گفتاریاد کرد.  كه اين اختلال در سنين زبان آموزي كودكان ديده شـده و عوامل محيطي، ژنتيكي، مادرزادي و انواع بيماريها از جملـه تشنج، فنيل كتونوريا، اوتيسم و... در ايجاد آن دخيل هستند.

 

از انواع اختلالات گفتاری ميتوان به لكنت اشاره كـردلكنـت یک اخـتلال گفتـاري اسـت كـه بـاگسيختگيهاي غيرارادي در روند گفتار، منجـر بـه توليـد هجاها يا صداهايي در شكلي از اسپاسـمهـاي كلونيـك و تونيك ميگردد. اين گسيختگيها اغلب تركيبـي هـستند از تقلا و تنش در اندامهاي گفتاري و يـا ديگـر نـواحي بـدن، همراه با واكنشهاي هيجـاني كـه سـبب عـدم پذيرش گفتار از طرف شنونده ميشـود .كـودكي كـه لكنـت دارد بـه واسـطه اضـطراب، تـرس و سـرخوردگي ناشي از لكنت معمولاً در هنگام مواجهه با سؤالي در كـلاس از پاسخ دادن طفره ميرود، در صورتي كه در بسياري از مواقع پاسخ سؤالها را ميداند و يا در بازي كودكـان شـركت نمـي  کندو بـه مـرور بـه انـزوا كـشيده ميشود. چه بسا همين عوامل روحـي - عـاطفي بـر فراينـد آموزش وي تأثير منفي بر جـاي گـذارد. سـازمان بهداشـت جهاني شيوع اين اختلال را 1 %ميداند. با توجه به شيوع نسبتاً بالاي اين اختلال، شناخت بـه موقع و درمان اين افراد نسبتاً مهم است.

از انواع اختلالات گفتاري ديگر ميتوان به اخـتلال درصوت نیز اشاره كـرد.استفاده نامطلـوب از صوت موجب  صـدمه هـاي گوناگون در ساختمان يا عملكرد تارهاي صوتي میشود که در نتيجه ی آن صداي فرد دچار گرفتگي ميشود. اگر این  اختلال سریعا تشخیص داده شود  ميتـوان از پيامـدهاي نـاگوار آن (ايجـاد نـدول در تارآواها، گرفتگي مزمن صدا و...) جلوگيري كرد.

ساير اختلالات گفتاری نيز مانند اختلال در تشدید صدا و در توليد صداهاي گفتاري مـيتوانـد باعـث ايجـاد پيامـدهاي منفي در مسائل آموزشـي و فـردي، اجتمـاعي، روحـي وعاطفي شود. بطور مثال این اخـتلالات در تـشديد صـدا بـر كيفيت برقـراري ارتبـاط كـودك بـا ديگـران تـأثير منفـي ميگذارد و به مرور پيامد اين اخـتلال در روابـط فـرد با محيط  و يا حتي نحوه تحصيل وي اثر ميگذارد. مـثلاً در هنگام نوشتن ديكته كودك همانگونه كـه تلفـظ مـينمايـد،  مينويسد. زيرا كـه پـسخوراند شـنيداري صـداي كـودك همراه با اشتباهات مختلفي است. شناخت دير هنگـام ايـن كودكان چه از لحـاظ درمـاني و چـه از لحـاظ آموزشـي مشكلات بسياري به همراه دارد.

 

کلینیک گفتاردرمانی آریان با توجه به انـواع اخـتلالات گفتـاري در جهــت درمــان و تــشخيص این اختلالات ، از شــيوهایي نوینی  درجهــت كــاهش علائم روحــي، شخــصيتي و جلوگيري از افت تحصيلي استفاده میکند.

 

بحث و نتيجه گيري

اختلالات گفتاري در بين افراد و به خصوص كودكان از اهميت زيادي برخوردار است. اين اختلالها به غيـر از ايجاد موانع و مشكلات مربوط بـه فعاليـتهـاي روزمـره فرد، با گذشـت زمـان و در طـولاني مـدت موجـب بـروز ناراحتي و معضلات روحي و عاطفي فراواني ميشود. به نظر ميرسد چنين بررسي هايي ميتواند اطلاعات مفيـدي در رابطه با اين اختلال ها در سنين مختلف ارائه نمايـد و با نتايج بدست آمـده مـيتـوان برنامـه ريـزي منظمـي در زمينه پيشگيري، تشخيص و درمان به موقع انجام داد.در يك تحقيق در آمريكا مشخص شده است كه از هر1000 كودك، 16 نفر اختلال گفتاري مزمن و 10 %بچه هـا اختلال گفتاري متوسط تا شديد دارند. در تحقيق ديگري معلوم شده كه 5 %از مـردم آمريكـا به يكي از انـواع اخـتلالات گفتـاري مبـتلا هـستند (8 .(بـاتوجه به يافتههاي تحقيق ما، مراجعين اين مركـز از 3 تـا15  سال سن داشتهاند. علت اين امر وابستگي كلينيـك بـه آموزش و پرورش بوده كه مراجعين بزرگسال را پذيرش نميكند و لذا نمـيتـوان مقايـسه درسـتي بـا آمـار سـايركشورها انجام داد.

 

با توجه به جنس بيمـاران، پـسرها دو برابـربیشتر از دخترها به مراکز گفتاردرمانی مراجعه ا كـرده اند و تحـت درمـان قـرار گرفته اند. نتايج پژوهشها در آمريكـا اخـتلالات گفتـاري در پسرها را 3 تا 4 برابر بیشتر از دخترها اعلام كرده است.بطور مثال فقط لكنت كه يكي از انواع اختلالات گفتاري است، در پسرها حدود 3 برابر دخترها گزارش شده اسـت

فقـط درسنين 10 تا 15 سال عكس اين حالـت اتفـاق افتـاده و آمـاردختران بالا ميرود كه احتمـالاً بـه دليـل حـساسيت بيـشتر خانوادهها بر نحوه تكلم فرزندان دختر و مراجعه بيشتر بـه مراكز گفتاردرماني است.

 

 

 

لینک منبع